Discussier mee: Vlaamse logistiek — natuurlijke keuze of doodlopend straatje?
Tuesday, April 28th, 2009Moet Vlaanderen inzetten op logistiek als speerpuntsector? Daarover willen we de komende weken de discussie aan te gaan. De volgende Vlaamse regering moet een aantal keuzes maken over de toekomst van onze economie. De keuze voor of tegen logistiek is daarbij cruciaal.
Wij willen die discussie starten. Het debat wordt geopend met een bijdrage uit de logistieke hoek zelf.
Alex Van Breendam is de vroegere directeur van Het Vlaams Instituut voor de Logistiek en wordt door vriend en tegenstander gezien als een autoriteit op logistiek terrein.
We hopen de komende weken meerdere ‘specialisten’ aan het woord te laten, maar ook uw stem is welkom. Aarzel niet, en reageer. ‘The floor is yours’.
Alex Van Breedam: ‘Vlaanderen is een natuurlijk biotoop voor logistiek’
alex van breedam
Vlaanderen is een natuurlijke biotoop voor logistiek. Er zijn weinig regio’s in de wereld met zo’n hoge dichtheid aan logistieke stromen. We liggen nu eenmaal in het economisch hart van Europa, tussen de belangrijke logistieke “gateways” als Antwerpen en Rotterdam. De aanwezigheid van honderden Europese distributiecentra op ons grondgebied vormt een bewijs van onze logistieke roeping en ons logistiek talent (uniek in Europa!).Dit brengt lusten, lasten maar ook opportuniteiten mee. De lasten ligt voor de hand: files, ongevallen met vrachtwagens, fijn stof, maatschappelijke hinder. De lusten worden sinds kort ook door de Nationale Bank van België becijferd: meer dan 9% van ons bruto binnenlands product en om en bij de 9% van onze werkgelegenheid worden gecreëerd door logistieke activiteiten. De toekomstige opportuniteiten zijn minder gekend en liggen in het bundelen en regisseren van logistieke stromen. Het potentieel hiervan is makkelijk in te zien: heel wat goederenstromen lopen vanuit Vlaanderen kris kras naar het Europese achterland of komen eruit terug. Door deze bestaande stromen slim te bundelen wordt de beschikbare capaciteit van onze schaarse logistieke infrastructuur meteen veel beter benut. Het Extended Gateway® concept dat vandaag in Vlaanderen volop geïmplementeerd wordt, is er net op gericht om dikke stromen te creëren tussen logistieke “hotspots”, multimodale terminals en grote internationale gateways. Dikke stromen hebben het voordeel dat ze perfect gebruik kunnen maken van spoor en binnenvaart. Nog een stap verder is het regisseren van deze stromen. Regisseren wil zeggen dat de goederenstromen perfect op elkaar afgestemd worden, zelfs over de bedrijfsgrenzen heen. Vergelijk het met een volle doos Legoblokjes waarin de blokjes gewoon door elkaar liggen. Door te regisseren worden alle blokjes in de doos perfect gestapeld, waardoor er plotseling 30% meer capaciteit beschikbaar komt in dezelfde doos. Als die beschikbare capaciteit opgevuld wordt met nieuwe stromen daalt de eenheidskost van elke logistieke beweging in het bestaande netwerk, zonder dat daarbij de maatschappelijke hinder toeneemt.
Met andere woorden: als we de talloze logistieke stromen in Vlaanderen slimmer gaan bundelen, regisseren en structureren, zou onze regio hierdoor meer stromen kunnen behandelen binnen dezelfde capaciteit en zonder bijkomende maatschappelijke hinder.
De schaarste aan groene ruimte en industriegronden in Vlaanderen kan niet ontkend worden. We moeten dit echter als een kans eerder dan als een beperking zien. Dankzij het Extended Gateway® project zijn alle logistieke hotspots in Vlaanderen in kaart gebracht. We weten dus welke terreinen nog ontwikkeld kunnen worden binnen de hotspots en dat we die terreinen moeten bewaren voor de “best passende” bedrijven. Daarnaast weten we ook welke type logistieke activiteit idealiter naar welke hotspot zou moeten aangetrokken worden om een maximale bundeling van stromen te realiseren. De ideale activiteit is dus diegene die het beste “past” bij een bepaalde geografische locatie, d.w.z. met het grootste bundelingspotentieel voor de bestaande stromen. Het bundelingseffect garandeert immers de laagste totale logistieke kost voor bedrijven én de hoogst mogelijke duurzaamheid. Opnieuw verlaagt de drempel voor multimodale transportoplossingen naarmate de stromen in de hotspots dikker worden. Daarbij komt dat het bundelingseffect veel krachtiger is dan gelijk welke andere kostenmaatregel die regio’s voorstellen om buitenlandse investeringen aan te trekken. Slimme logistiek en bundeling van goederenstromen verankeren m.a.w. economische bedrijvigheid op basis van kosten én verlaagt de hinder voor de samenleving!
Conclusie: Vlaanderen moet maximaal inzetten op het slim regisseren van goederenstromen, omdat hiermee de logistieke sector op een intelligente en duurzame manier kan groeien zonder de bestaande capaciteit verder te overbelasten. Bovendien worden productiebedrijven met hun logistieke activiteiten hiermee veel sterker verankerd in onze regio. Voor het regisseren van stromen is logistieke spitstechnologie nodig en zullen in de toekomst nieuwe actoren zoals neutrale ketenregisseurs op de markt komen. Ook daarin loopt Vlaanderen voorop…
Alex Van Breedam
CEO TRI-VIZOR
Universiteit Antwerpen, KULeuven, The Logistics Institute Asia-Pacific Singapore