OpenRuimte AdemRuimte

Bedreigd door ontwikkeling luchthaven en aanleg van een bedrijventerrein

De luchthaven is gelegen in Deurne, een dichtbebouwd stedelijk weefsel met weinig groen.

Bedreiging

De Vlaamse regering wil de Krijgsbaan, gelegen vlak achter de luchthaven, omleggen en ondertunnelen. Daardoor zou de gehele lengte van de landingsbaan gebruikt kunnen worden, waardoor grotere vliegtuigen kunnen landen in Deurne. De aanleg van een aanpalend bedrijventerrein zou de investering in de tunnel terugbetalen.

De verdere uitbreiding van de luchthaven zal zorgen voor meer geluidsoverlast en luchtvervuiling voor de omwonenden. Het nieuwe bedrijventerrein zal heel wat extra autoverkeer met zich meebrengen, terwijl er in dit gebied al een zeer hoge verkeersdruk is.

Stand van zaken

In 2008 werd het ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) voor de afbaklening van het stedelijk gebied Antwerpen voorlopig goedgekeurd door de Vlaamse regering. Het openbaar onderzoek vond plaats in het najaar van 2008. De Vlaamse Commissie Ruimtelijke Ordening (VLACORO) moet eind maart 2009 advies uitbrengen over het plan en de ingediende bezwaren. Daarna kan het RUP definitief worden goedgekeurd door de Vlaamse regering.

Alternatief

Er leven grote vragen bij het economische nut en de noodzaak van de regionale luchthaven in Antwerpen. Deze luchthaven is al lange tijd verlieslatend, de overheid moet deze verliezen elk jaar bijpassen. Met de aanleg van een rechtstreekse spoorverbinding tussen Antwerpen en de luchthaven van Zaventem (Diabolo-project), ontstaat er nu een vlotte en snelle verbinding met de luchthaven van Zaventem. Met de verdere uitbouw van het HST-station Antwerpen-Centraal, dat net zoals de luchthaven mikt op middellange afstanden, komt er een milieuvriendelijk alternatief in beeld. Het luchthaventerrein kan gebruikt worden om een park aan te leggen.

Contact

Bond Beter Leefmilieu, Erik Grietens, +32 2 282 17 34, erik.grietens@bblv.be
www.bblv.be

VATUV - Verenigde Actiegroepen Tegen Uitbreiding van het Vliegveld te Deurne, eric.soenen@skynet.be
www.vatuv.be

De Keer

Bedreigd door de aanleg van een logistieke zone

Het gebied ‘De Keer’ is gelegen te Wommelgem en Ranst, tussen het Albertkanaal en de E313. Het hele gebied is ongeveer 300 ha groot, waarvan de regering  200 hectare wil herbestemmen als logistiek bedrijventerrein. De Keer is vandaag een bij uitstek open en groen landbouwgebied, waar 14 landbouwbedrijven gevestigd zijn en een honderdtal gezinnen wonen.

Bedreiging

De Vlaamse regering wil een aantal nieuwe bedrijvenzones realiseren in het Economisch Netwerk Albertkanaal, afgekort ENA. In Wommelgem voorziet het ENA een transport- distributie- en logistieke zone van 200 ha.

Voor deze oppervlakte worden er 11.539 bewegingen aan vrachtwagens ingeschat, per dag. Dit komt overeen met 115 km lange rij vrachtwagens. Uit voorafgaand studiewerk blijkt dat de maximumcapaciteit van de nu al overvolle E313 overschreden zal worden. Het nieuwe bedrijventerrein zal zorgen voor nog meer files op het hoofdwegennet rond Antwerpen, met het bijhorend economisch verlies, extra luchtvervuiling met fijn stof en hoge uitstoot van koolwaterstoffen, bijkomende klimaatimpact,…Dit wordt ook bevestigd in een negatief auditrapport. Volgens het auditrapport is er in de spits op de snelweg tussen Ranst en de Antwerpse Ring nu al een oververzadiging van 102 tot 104 procent.

Daarbij zal ook rekening moeten gehouden worden met een belangrijke verschuiving van het verkeer naar het onderliggende wegennet, waardoor de bereikbaarheid van de omliggende gemeenten in gevaar komt en een grotere verkeersbelasting, meer bepaald sluipverkeer, voor de dorpen dreigt. Vlakbij bevinden zich op het lagere wegennet zware bottlenecks, zoals het rond punt van Wommelgem, dat veel extra verkeer aantrekt van het shoppingcentrum Wijnegem, de Makro en de winkelas langs de R11. Hier zal ook nog het verkeer bijkomen vanuit het geplande nieuwe bedrijventerrein naast de luchthaven van Deurne.

Stand van zaken

In 2004 werd het globale ENA-plan principieel goedgekeurd door de Vlaamse regering. Momenteel wordt gewerkt aan een milieueffectenrapport voor de mogelijke ontwikkeling van deze zone. Eens het MER is goedgekeurd, kan gestart worden met de opmaak van een ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP).

Alternatief

Uit het “Eindrapport Nadere uitwerking Economisch Netwerk Albertkanaal” van 2004 blijkt dat er nog 1300 hectaren niet-gebruikte bedrijfsgronden voorhanden zijn in het ENA. Vanuit het streven naar een zuinig ruimtegebruik moeten deze reserves bij voorrang aangesneden worden, vooraleer nieuwe bedrijventerreinen worden ontwikkeld. Op die manier blijft open ruimte gespaard en kan de Keer gebruikt worden als randstedelijke groene long voor Antwerpen en als groene verbindingscorridor tussen het bos van Ranst en het Rivierenhof te Deurne

Actie

Het maatschappelijk draagvlak tegen de plannen op De Keer is groot. Zowel bij de bewoners en actieve landbouwers op De Keer zelf, als bij vele bewoners en lokale politici in de omringende  dorpskernen van Wommelgem/Oelegem/Schilde en Wijnegem Het actiecomité Red de Keer verenigt het verzet.  In oktober werd een groot actie- en solidariteitsweekend georganiseerd, er loopt een petitie, er zijn op geregelde tijdstippen buurtvergaderingen,…

Tevens wordt het dossier ook op ‘technisch’ vlak van nabij opgevolgd. Zo werden er een groot aantal opmerkingen tav de kennisgevingsnota van het plan-MER geformuleerd.Het merendeel van deze opmerkingen werden door de cel AMINAL weerhouden en zijn nagenoeg letterlijk terug te vinden in de richtlijnennota voor het plan-MER die door MER-cel AMINAL werd opgesteld. Op deze wijze wil Red de Keer op een gefundeerde manier mee kunnen doorwegen op het uitvoerings- en beslissingsproces.

In het kader van het milieueffectenrapport werd in opdracht van de minister een informatievergadering georganiseerd. Deze informatievergadering werd massaal bijgewoond door de omwonenden van de verschillende gemeenten. De geformuleerde opmerkingen tijdens deze infosessie zijn eveneens  opgenomen in de hierboven vermelde richtlijnennota..

Contact

red.de.keer@hotmail.com
www.reddekeer.be

Bedreigd door inplanting nieuwe skipiste

Ruim twintig jaar geleden werd in een natuurgebied te ’s-Gravenwezel - Schilde zonder vergunning de skipiste Casablanca gebouwd. De ene (milieu)overtreding volgde de andere op. De uitbater wil een volledige nieuwbouw skipiste inplanten, het dubbele in volume van de huidige skipiste. De wegen doorheen het natuurgebied zullen worden uitgebreid.

Skipiste Casablanca

De klamp

Bedreigd door winkelcentrum De Klamp

De Klamp is een open ruimte in Boom langs de N177 en vlakbij de A12 Antwerpen-Brussel. De gemeente Boom plant er een groot winkelcentrum, dat na Wijnegem het tweede grootste van België moet worden. Dit winkelcentrum zal enorm veel autoverkeer aantrekken. Het rapport over de mobiliteitseffecten spreekt van 24 000 bewegingen per dag. Een groot deel van de bezoekers van het winkelcentrum zullen de dorpskernen van Rumst, Reet en Terhagen doorkruisen. Deze gemeenten liggen gekneld tussen de drukke verkeersassen A12 en E19. Bovendien maakt dit project een rechtstreekse verbinding tussen de E19, ten oosten van het centrum van Rumst, en de A12 een stuk gemakkelijker. Een verkeerstelling uit 2006 in het centrum van Terhagen wijst uit dat de verkeersdrukte reeds onhoudbaar is en de doorgangswegen door de dorpen reeds verzadigd zijn. Er werden 8 622 auto’s geteld. Daar zullen er op vrijdagen en zaterdagen minstens nog eens 8 000 per dag bij komen. Het spreekt voor zich dat dit een onmogelijke en onleefbare situatie zal teweeg brengen.

Stand van zaken

Tot 22 januari 2009 liep het openbaar onderzoek voor het gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP). Het plan gaat samen met de ingediende bezwaren naar de gemeentelijke commissie ruimtelijke ordening, die advies uitbrengt aan het College van Burgemeester en Schepenen. Indien het college het RUP goedkeurt, moet de Bestendige Deputatie van de provincie het bekrachtigen.

Alternatief

Er zijn reeds meer dan voldoende winkelcentra langs de A12 en in de regio (Wijnegem). Deze hebben een negatieve impact op de bestaande handelszaken en zorgen voor een sterke toename van het autoverkeer. Het belangrijkste alternatief is daarom het opwaarderen en ondersteunen van de bestaande kleinhandel in het centrum van Boom, Rumst en de omliggende gemeenten.

Actie

Actief Terhagen mobiliseerde het gemeentebestuur van Rumst en de bevolking uit de Rupelstreek door middel van affiches, artikels in de Terhaegsche Gazet, grote spandoeken, een website, een fietsactie, e-mails en brieven naar de provincie,… Tijdens het openbaar onderzoek voor het RUP werden ongeveer 800 bezwaarschriften ingediend.

Contact

Actief Terhagen: Jan Van Espen, +32 495 20 57 15
www.actiefterhagen.be

De Klamp: Bruno Koninckx, brunokoninckx@gmail.com, +32 495 52 53
www.deklamp.tk

De kinderen spelen hier op 50 meter van de autostrade. Met de Oosterweel-verbinding zal het vrachtverkeer met 30% toenemen.

Bedreigd door aanleg van het viaduct Lange Wapper en Oosterweelverbinding

Met de Oosterweelverbinding wil de Vlaamse regering de ring rond Antwerpen helemaal rondmaken. Daartoe wordt er een tunnel voorzien onder de Schelde en een viaduct over ’t Eilandje en het Straatsburgdok dat ter hoogte van het sportpaleis zal aansluiten op de ring.

De aanleg van het viaduct Lange Wapper legt een zware druk op de wijken Antwerpen Noord, Deurne, Merksem, Luchtbal en de wijk in ontwikkeling ’t Eilandje. Zowel door de toename van de uitstoot van fijn stof en de geluidsoverlast, als de hinderlijke inplanting van snelweginfrastructuur binnen een dichtbevolkt woongebied. De aansluiting aan bestaande weginfrastructuur is heel problematisch en verscherpt de te voorziene moeilijkheden voor mens, natuur en verkeer.

Stand van zaken

Het ruimtelijk uitvoeringsplan voor de ganse Oosterweelverbinding werd reeds in 2005 goedgekeurd. Vervolgens werd een milieueffectenrapport opgemaakt als voorbereiding op de bouwvergunning. Omdat het alternatief tracé van stRaten-generaal niet volwaardig aan bod kwam in het MER en omdat er veel maatschappelijke tegenstand is tegen het Lange Wapper-viaduct, gaf de regering eind 2008 aan een buitenlands studiebureau de opdracht om een onafhankelijke studie te maken over drie mogelijke tracés, waaronder het tracé stRaten-generaal.

Alternatief

De administratieve procedure wordt nauwgezet opgevolgd. De misstappen en beïnvloeding van het dossier worden onderzocht en aangekaart.

Actie

De vzw Ademloos verzamelde genoeg handtekeningen voor een referendum.

Contact

stRaten-generaal: Manu Claeys, manu.claeys@skynet.be en Peter Verhaeghe p.verhaeghe@skynet.be

www.stratengeneraal.be

Ademloos: Esmoreitlaan 5, Bus 61, 2050 Antwerpen, tel: +32 477 55 10 18, info@ademloos.be

Petroleum Zuid

Petroleum Zuid is hoofdzakelijk een oud bedrijventerrein met een niet meer gebruikt rangeerstation van de spoorwegen, waarvan bijna 60% braak ligt. Het bevindt zich tussen de Schelde, het natuurgebied Hobokense Polder, de spoorlijn Antwerpen-Boom en de ring rond Antwerpen en is gelegen op minder dan 4 km ten zuiden van de Antwerpse Grote Markt. Binnen de 2 km van het gebied bevinden zich de belangrijke woonkernen Nieuw Zuid, Kiel, Valaar, Hoboken Centrum en Oost, Polderstad en Burcht (aan de overzijde van de Schelde). De totale oppervlakte bedraagt 126 ha. Op het huidige bestemmingsplan staat 64 ha ingekleurd als ‘park’, dat nooit gerealiseerd is. Ruim 36 ha is industrie. Het gehele terrein is vervuild met zware metalen en minerale oliën. Een sanering dringt zich op. Op ongeveer 40 ha voormalig industriegebied is een spontane bebossing ontstaan. Deze groene ader vervult een belangrijke rol als natuurverbinding tussen de Hobokense Polder en de groene ring rond Antwerpen. Voor het natuurgebied Hobokense Polder is alleen via deze weg uitwisseling mogelijk van planten en dieren met een ander groengebied.

Het Vlaamse gewest hierin gesteund door de stad en het havenbestuur van Antwerpen wil op deze site een regionaal bedrijventerrein van 113 ha realiseren. Op de meest noordelijke punt (12 ha) komt mogelijk een nieuw Antwerps voetbalstadion met minimum 25.000 plaatsen.

Stand van zaken procedures

Door het Vlaamse Gewest is de procedure gestart om het Ruimtelijk Uitvoeringsplan (RUP) te wijzigen. Het openbaar onderzoek is afgesloten op 4 december 2008. Door verschillende organisaties is bezwaar aangetekend tegen deze plannen. De verwachting is dat de bevoegde minister, na advies van VLACORO, een besluit neemt in mei-juni 2009. De plannen van het Vlaamse Gewest stemmen in grote lijnen overeen met het Ruimtelijk Structuurplan Antwerpen. De geuite bezwaren behelzen vooral het volgende: de grote omvang en de aard van het bedrijventerrein (zware industrie en Seveso bedrijven zijn mogelijk), het niet voorzien van een buffer tussen natuurgebied en industrie, het planologisch ontbreken van een voldoende grote natuurverbinding tussen Hobokense Polder en de ring rond Antwerpen en het negeren van andere voor de omwonenden noodzakelijke bestemmingen (actieve en passieve recreatie).

Alternatief

Door Natuurpunt Hobokense Polder vzw is een alternatief plan uitgewerkt waarin het bedrijventerrein met eventueel voetbalstadion beperkt wordt tot 66 ha. Op de resterende gronden voorziet dit alternatief een hoogwaardige natuurverbinding (25 ha), velden voor de amateursporter met een sportzaal (16 ha), een park (14 ha) en een jongerencultuurzone (3ha). Alleen dit alternatief met 58 ha zachte bestemmingen voldoet echt aan de noden van de natuur en de omwonenden. Natuurpunt stelt eveneens voor de huidige industrie die er is mettertijd over te brengen naar het havengebied en de 66 ha bedrijventerrein op Petroleum Zuid uitsluitend voor te behouden aan ‘duurzame, niet vervuilende bedrijven’.

Acties

Onder het motto ‘ZEG NEEN AAN DE MINISTER, JA AAN NATUURPUNT HOBOKENSE POLDER’ is een petitie opgestart die het alternatief plan aanbeveelt. Deze petitie kon ondertekend worden tot 31 maart 2009. Aan minister Van Mechelen, bevoegd voor Ruimtelijke Ordening, zijn begin april 11.664 handtekeningen overhandigd. Op 15 februari 2009 werd op Petroleum Zuid ook een druk bijgewoonde actienamiddag georganiseerd onder het motto ‘Onze polder wordt geen eiland!’. Diverse verenigingen die het ‘Petrolfront’ vormen, organiseerden een gevarieerd programma met o.m. geleide wandelingen, sportinitiatie, een bevlaggingsactie en een ‘eikelplanting’ (= realisatie buffer).

Contact

Frans Thys, +32 3 830 20 51.
Danny Jonckheere, +32 3 828 64 03
petrol@hobokensepolder.be
www.hobokensepolder.be/petrozuid.php

Leven is meer dan wonen en werken. Wij steunen dan ook het alternatief plan van Natuurpunt Hobokense Polder om op Petroleum Zuid het bedrijventerrein met voetbalstadion te beperken tot 66 hectare,

De overige 58 hectaren moeten volgende bestemming krijgen:.

• een optimale natuurverbinding (25 hectare) tussen de Hobokense Polder en de ring rond Antwerpen, die maar één functie heeft: uitwisseling van dieren en planten.
• een parkgebied (14 hectare) waar mensen van Hoboken, Kiel en Antwerpen Zuid ongestoord kunnen wandelen en zich ontspannen
• een zone voor actieve recreatie (16 hectare) waar de amateursporter gebruik kan maken van sportvelden in een groene omgeving
• een jongerencultuurzone (3 hectare) waar initiatieven als Scheld’apen en Petrol kunnen, zone zoals gepland door het stadsbestuur.

Alleen een dergelijke invulling verhoogt de leefbaarheid van Antwerpen!