OpenRuimte AdemRuimte

JNM NODIGT JE UIT

Op 10 oktober 2009 komen de jongeren van de JNM (Jeugdbond voor Natuur en Milieu) op straat om actiegewijs de Vlaamse Regering duidelijk te maken dat zij niet opgezet zijn met de plannen om de Brusselse Ring te verbreden.

Let op, de uitbreiding van de Brusselse Ring is niet het enige megalomane mobiliteitsplan van de Vlaamse Regering (vb. de Lange Wapper, enz.). Vlaanderen als logistieke draaischijf van West-Europa is het idee, en daar moeten natuur en gezondheid voor wijken.

Met een verbluffende actie ondersteunt JNM ‘t manifest op www.openruimteademruimte.be en geeft jou de kans hetzelfde te doen:

ZATERDAG 10 OKTOBER -
13u - STATION VILVOORDE -
15u - GROTE MARKT VILVOORDE

In stoet nemen we een kijkje aan de Ring, waarna we ons prepareren voor enkele boeiende gastsprekers: ERIK GRIETENS (BBL) en Dr. MARC GOETHALS (Cardioloog, OLVziekenhuis Aalst)

Vergeet je bel niet!

Info: WWW.JNM.BE/BRUSSEL/RING

Natuurgebied De Holen

Bedreigd door aanleggen omleidingsweg

De gemeente heeft plannen voor de aanleg van een omleidingsweg de N71 rond Neerpelt. Deze weg loopt door natuurgebied De Holen en bedreigt de leefbaarheid in de gehuchten Grote Heide en Damsheide.

Bedreiging

Het natuurgebied De Holen is een historisch af- en bewateringsgebied in het noorden van de provincie Limburg. Het grootste deel van dit gebied geniet bescherming als Europees vogelrichtlijngebied. Het gebied heeft een zeer rijke natuur en is de broed- en rustplaats van tal van unieke en beschermde soorten. De Holen wordt bevloeid vanuit het Kempisch kanaal. De combinatie van kalkrijk kanaalwater en de zandige ondergrond maakt dat dit een zeer zuiver gebied is. Enkele troeven van De Holen op een rij:

• aanwezigheid van een aantal bijzondere plantensoorten (zoals Herfststijlloos, Bosanemoon, Knolsteenbreek, Kruipend Zenegroen, …)
• broedgebied voor een aantal beschermde vogelsoorten (zoals Wespendief, IJsvogel, Blauwborst, Nachtzwaluw, …)
• broed- en rustgebied voor heel wat zoogdieren (zoals vleermuizen, reeën, eekhoorns,…)
• aanwezigheid van meer dan 30 vissoorten (zoals Blankvoorn, Bermpje, Riviergrondel en Driedoornige stekelbaars) waarvan er heel wat beschermde (zoals Bittervoorn, Kleine Modderkruiper en Beekprik (habitatrichtlijnsoorten), Bermpje en Vetje (Conventie van Bern).

Het aanleggen van een weg dwars door of rakelings langs dit gebied zal een onherstelbare schade aanbrengen aan de natuurwaarden in het gebied.

Maar de omleidingsweg zal ook hele wijken en buurten doorkruisen. Hierdoor raken deze woonwijken geïsoleerd van de rest van de gemeente. De belevingswaarde, de levenskwaliteit en de gezondheid van de betrokken bewoners komt hiermee ernstig in het gedrang.

Stand van zaken

Op 27 januari werd het plan-MER openbaar gemaakt. Momenteel ligt het dossier bij Vlaams minister Crevits, die een definitieve beslissing moet nemen over het tracé. Er werden in totaal 6 mogelijke tracés onderzocht in het MER. Ook het nultracé - geen omleidingsweg - is een optie. Het verder uitwerken van de plannen en de realisatie in fasen, is volgens de planning van de Administratie Wegen en Verkeer voorzien voor 2009-2010.

Alternatief

Het MER-rapport schuift het nultracé naar voor als een volwaardig alternatief, met de herinrichting van de doortocht door het centrum. Er moet dringend werk gemaakt worden van een trage, veilige en soepele doortocht door Neerpelt. Dat kan door de bestaande route aan te passen, parkeerplaatsen te verwijderen/verplaatsen, verkeerslichten te optimaliseren, enz. Deze aanpassingen moeten gepaard gaan met het stimuleren van alternatieve vormen van mobiliteit, zoals het installeren van overdekte en veilige fietsenstallingen in het centrum, de realisatie van een aantal links in het fietsroutenetwerk, een optimalisering van het openbaar vervoer, enz.

Actie

In december 2008 maakte de actiegroep Beton zijn standpunten openbaar. Sindsdien worden actieformulieren verzameld. Er volgden gesprekken met politici. Begin maart werd een wandeling langs het tracé georganiseerd. Op aanvraag worden voordrachten geven om te informeren en te sensibiliseren.

Contact

Actiegroep BETON (BEwoners Tegen een Omleidingsweg rond Neerpelt): Dominiek Faes, 0471 71 87 70, vragenaanbeton@gmail.com

www.actiegroepbeton.be

Bedreigd door de noord-zuidverbinding

Diverse natuurgebieden die onderdeel zijn van het Vlaams Ecologisch Netwerk (VEN) en Europese bescherming genieten als Vogel- en Habitatrichtlijngebied, zullen doorsneden worden door de nieuwe autobaan. Het gaat onder meer om de natuurreservaten Zwarte Beek, De Mangelbeek en Kolveren.

Bedreiging

De noord-zuidverbinding door Limburg, is een dossier dat de milieubeweging al sinds de jaren zeventig wakker houdt. Een groot deel van het tracé werd beetje bij beetje gerealiseerd, tot Houthalen-Helchteren. Momenteel loopt de bestaande N74 door de woonkernen van Houthalen en van Helchteren. In Houthalen op 4 rijvakken, in Helchteren op 4 en deels op 2 rijvakken. Door de verkeerslichten en de versmalling ontstaan op spitsuren files.

Het Vlaams Gewest wil nu de bestaande N74, die door Houthalen en Helchteren loopt, omleggen. Het gaat meerbepaald om de aanleg van een 2×2 autoweg, over een lengte van 8 km. Hierdoor worden de zeer waardevolle natuurgebieden doorsneden, zullen beekstructuren, landduinen en boscomplexen vernietigd worden en zullen overige delen van deze natuurgebieden aan waarde verminderen door versnippering en milieuhinder - stof, lawaai, licht,…

Bovendien zal een omleidingsweg het verkeersprobleem gewoon verschuiven naar andere woonwijken aan de rand van de gemeente. En tot slot zal een omleidingsweg het huidge verkeersproblemen in het centrum van Houthalen-Helchteren niet oplossen, aangezien hier een groot aandeel lokaal verkeer aanwezig is.

Stand van zaken

Op 3 oktober 2008 nam de regering de principiële beslissing om de N74 aan te leggen als een omleidingsweg rond Houthalen en Helchteren. Dit gebeurde mede op basis van een plan-MER dat was goedgekeurd in september 2008.

De beslissing van de regering houdt tevens de opdracht in om een ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) op te maken. Voor de opmaak van dit RUP is voorafgaand een project-MER noodzakelijk. Daarenboven zal op basis van het RUP een onteigeningsplan dienen opgesteld te worden. Na het doorlopen van de geëigende procedure kan dit RUP ten vroegste eind 2009 goedgekeurd worden. Pas nadien kunnen bouwvergunningen worden afgeleverd.

Alternatief

De ondertunneling van de bestaande N74 in de woonkernen Houthalen en Helchteren is een goed en duurzaam alternatief. Technisch is dit alternatief best haalbaar, hetgeen ook in het plan-MER wordt bevestigd. Daarenboven wordt de open ruimte niet versnipperd, worden de natuurgebieden gevrijwaard en komt er een oplossing voor de verkeersoverlast in het centrum van Houthalen en Helchteren.

Acties

Door omwonenden worden vooral acties in de vorm van “burgerverzet” uitgewerkt die vaak een ludiek karakter hebben en het dossier actueel houden. Deze acties worden ondersteund door de milieubeweging.

De milieubeweging zelf spitst de werking toe op enerzijds de administratieve opvolging en op anderzijds de juridische opvolging.

Administratief: Het indienen van opmerkingen en bezwaren tijdens de openbare onderzoeken en het communiceren met beleidsverantwoordelijken en belangengroepen.

Juridisch: Elke beslissing van de overheid wordt getoetst en indien noodzakelijk wordt een juridische procedure opgestart. Zo werd door de milieubeweging klacht neergelegd bij de Europese Commissie wegens het niet naleven van de Europese Richtlijnen (Habitatrichtlijn). Volgens de Europese habitatrichtlijn mag een habitatgebied enkel aangesneden worden als er geen alternatieve oplossingen zijn. Dat alternatief is er met de tunnel duidelijk wel. Bij verdere beslissing wordt klacht bij de Raad van State overwogen.

Contact

Limburgse Milieukoepel, August Feyen, coördinator, Geraetsstraat 25, 3500 Hasselt, +32 11 22 50 73, info@limburgsemilieukoepel.be

Brusselse ring

Bedreigd door uitbreiding Brusselse grote ring (R0)

De geplande uitbreiding van de Ring heeft betrekking op de noordelijke zone tussen de E40 Gent-Brussel en de E40 Brussel-Luik. Het plan is onderverdeeld in drie delen. Het eerste deel ligt tussen de E40 Brussel-Luik en de E19 Brussel-Antwerpen, ter hoogte van de luchthaven van Zaventem. Dit deel van de ring zou uitgebreid worden van 6 baanvakken (3 in beide richtingen) naar 10 à 12 baanvakken (3 à 4 voor transitverkeer en 2 voor lokaal verkeer in beide richtingen). Het tweede deel ligt tussen de E19 en de A12 Brussel-Antwerpen. Daar wordt een uitbreiding naar 10 baanvakken voorzien. Het derde stuk van de ring ligt tussen de A12 en de E40 Gent-Brussel en zou net als het eerste deel 10 à 12 baanvakken krijgen.

De uitbreiding van de wegcapaciteit zal veel extra autoverkeer aanzuigen in een regio die reeds verzadigd is. Dit zal een zeer negatieve impact hebben op de levenskwaliteit en de volksgezondheid van de inwoners van gemeenten langs de ring, vooral op gebied van luchtvervuiling, geluidsoverlast en het lokale verkeer. Daarnaast zal het toenemende autoverkeer zorgen voor extra broeikasgassen.

Stand van zaken

Het verbreden van de ring is opgenomen in het START-plan van de Vlaamse regering. START staat voor Strategisch Actieprogramma voor Reconversie van de Tewerkstelling in de luchthavenregio.

Voor het eerste deelproject tussen de E40 Brussel-Luik en de E19 Brussel-Antwerpen, is een milieueffectenrapport (MER) in de opmaak (. Op basis van een goedgekeurd MER kan een ruimtelijk uitvoeringsplan worden opgemaakt, waarin bijkomende rijstroken worden ingekleurd. Dit biedt vervolgens de basis voor het afleveren van een bouwvergunning.

Alternatief

De Fietsersbond Zaventem erkent de verkeersproblematiek in de oostrand, de noodzaak voor oplossingen en het strategische belang ervan voor de regio. Hierbij ijvert zij evenwel voor een beleid dat focust op het beheersen van het verkeer, in plaats van op het uitbreiden van de wegcapaciteit. Een eenvormige maatregel die alles ineens oplost is een illusie. Realistischer is de combinatie van uiteenlopende maatregelen. Mogelijkheden hiertoe zijn:

• meer, regelmatig en betrouwbaar openbaar vervoer, met in de eerste plaats de volledige uitbouw van het Gewestelijk Expresnet, het voorstedelijk openbaar vervoersnet in en rond Brussel;
• uitbreiding van het Gewestelijk Expresnet in Oostelijke richting, incorporatie diabolo-verbinding;
• incheckmogelijkheid passagiers luchthaven vanuit Belgische treinstations;
• uitbouw systeem vrije busbanen en verkeerslichtenbeïnvloeding voor lijnbussen;
• uitbreiding infrastructuur voor voetgangers en fietsers;
• fiscaal beleid om gebruik van openbaar vervoer en fiets te stimuleren en gebruik van bedrijfswagens te ontmoedigen;
• een slimme kilometerheffing voor goederenvervoer, in samenspraak met de ons omringende landen of in Europees verband;
• goederenvervoer per trein en binnenvaart stimuleren;
• carpooling & gemeenschappelijk vervoer georganiseerd door de werkgever;
• snelheidsverlaging en aangepaste verkeersinrichting plus;
• ongevallen vermijden door een efficiëntere afdwinging van de verkeersreglementering en een dynamische verkeersstroomregeling.

Actie

In 2008 werd Modal Shift boven de doopvont gehouden, een samenwerkingsverband tussen diverse milieu- en mobiliteitsverenigingen. Zij startten een website, dienden een inspraakreactie in bij de startnota voor het milieueffectenrapport en verstuurden persberichten.

Contact

Modal Shift, een samenwerkingsverband tussen de Brusselse Raad voor het leefmilieu (BRAL), Bond Beter Leefmilieu, Fietsersbond, Friends of the Earth Vlaanderen en Brussel, Amis de la Terre Wallonie, Greenpeace Belgium, Inter-Environnement Bruxelles, Inter-Environnement Wallonie, Bond van Trein-, Tram- en Busgebruikers (BTTB vzw) en Mobiel 21.

Modal shift: info@modalshift.be
www.modalshift.be

Fietsersbond Zaventem: Wim Depondt, wim.depondt@fietsersbondzaventem.be, +32 486 79 97 15
www.fietsersbondzaventem.be

De kinderen spelen hier op 50 meter van de autostrade. Met de Oosterweel-verbinding zal het vrachtverkeer met 30% toenemen.

Bedreigd door aanleg van het viaduct Lange Wapper en Oosterweelverbinding

Met de Oosterweelverbinding wil de Vlaamse regering de ring rond Antwerpen helemaal rondmaken. Daartoe wordt er een tunnel voorzien onder de Schelde en een viaduct over ’t Eilandje en het Straatsburgdok dat ter hoogte van het sportpaleis zal aansluiten op de ring.

De aanleg van het viaduct Lange Wapper legt een zware druk op de wijken Antwerpen Noord, Deurne, Merksem, Luchtbal en de wijk in ontwikkeling ’t Eilandje. Zowel door de toename van de uitstoot van fijn stof en de geluidsoverlast, als de hinderlijke inplanting van snelweginfrastructuur binnen een dichtbevolkt woongebied. De aansluiting aan bestaande weginfrastructuur is heel problematisch en verscherpt de te voorziene moeilijkheden voor mens, natuur en verkeer.

Stand van zaken

Het ruimtelijk uitvoeringsplan voor de ganse Oosterweelverbinding werd reeds in 2005 goedgekeurd. Vervolgens werd een milieueffectenrapport opgemaakt als voorbereiding op de bouwvergunning. Omdat het alternatief tracé van stRaten-generaal niet volwaardig aan bod kwam in het MER en omdat er veel maatschappelijke tegenstand is tegen het Lange Wapper-viaduct, gaf de regering eind 2008 aan een buitenlands studiebureau de opdracht om een onafhankelijke studie te maken over drie mogelijke tracés, waaronder het tracé stRaten-generaal.

Alternatief

De administratieve procedure wordt nauwgezet opgevolgd. De misstappen en beïnvloeding van het dossier worden onderzocht en aangekaart.

Actie

De vzw Ademloos verzamelde genoeg handtekeningen voor een referendum.

Contact

stRaten-generaal: Manu Claeys, manu.claeys@skynet.be en Peter Verhaeghe p.verhaeghe@skynet.be

www.stratengeneraal.be

Ademloos: Esmoreitlaan 5, Bus 61, 2050 Antwerpen, tel: +32 477 55 10 18, info@ademloos.be

Leikensweg tegen ring

Bedreigd door de aanleg van een zuidelijke ringweg

De gemeente Eeklo wil een ringweg aanleggen die het industrieterrein aan de stadsrand (tussen de weg Ursel- Eeklo en het Schipdonkkanaal) verbindt met de N9 Eeklo-Gent. Volgens de stad zou dit 25-30% van het verkeer uit het stadscentrum weg houden. De plannen van 2008 geven drie mogelijke tracés aan, die allen tussen het domein Het Leen en het Leiken aan het zuidelijke deel van Eeklo liggen. Het Leen is een waardevol bos- en natuurgebied in Eeklo, Waarschoot en Zomergem.

Het gebied is meer dan 250 hectare groot. In het domein komen meer dan 1200 diersoorten voor en ook de flora is er met ruim 866 verschillende soorten goed vertegenwoordigd. Er werden tot 2008 niet minder dan 158 verschillende vogelsoorten, 525 soorten dag- en nachtvlinders en ruim 700 verschillende soorten paddenstoelen gespot. Door het aanleggen van een weg langs dit beschermd gebied worden deze natuurwaarden bedreigd.
Het ruimtelijk structuurplan van Eeklo stelt dat de ‘groene vingers’ van Het Leen verbonden moeten worden met de stadsfuncties. Dit valt niet te rijmen met de aanleg van een nieuwe weg, die een barrière zal vormen tussen Het Leen en het stadscentrum.

Stand van zaken

In juni 2007 werd een eerste tracéstudie uitgewerkt, waarna in oktober 2007 het milieueffectenrapport (MER) werd opgestart. Op dit ogenblik (februari 2009) wordt aan het provinciaal ruimtelijk uitvoeringsplan gewerkt waarna een openbaar onderzoek volgt.

Alternatief

Maximaal gebruik maken van de bestaande verkeersinfrastructuur via de ‘ruit van het Meetjesland’: het omleiden van (zwaar) verkeer naar de N49 en optimaal gebruiken van de recent aangelegde ‘Teut’ aan het industrieterrein van Eeklo. De ‘Teut’ vormt de verbinding vormt van de N49 naar het industrieterrein, zo kan vrachtverkeer het centrum van Eeklo mijden. Het laden en lossen in het centrum reglementeren Het aanleggen van een sleuf door het centrum voor het doorgaand verkeer Of het aanleggen van een sleuf en tunnel met ondergrondse parking waardoor Eeklo leefbaar, aangenaam en veilig zou worden. Dit kan gecombineerd worden met meer openbaar vervoer in Eeklo: tram- en busverbinding van Maldegem tot Waarschoot/Lovendegem, een lightrail naar Maldegem, een betere treinverbinding met Gent,…

Actie

Het comité Eeklotegendering werd opgericht in 2007 en bestaat uit buurtbewoners, landbouwers, natuurverenigingen (Natuur en Landschap Meetjesland, Natuurpunt, de Jeugdbond voor Natuur en Milieu en de Vogelwerkgroep Noord-Oost-Vlaanderen) en sympathisanten. Eeklotegendering brengt regelmatig nieuwsbrieven uit die ze uitdeelt aan buurtbewoners, bezoekers van Het Leen en politici. In januari 2008 gaf Eeklotegendering een petitie met bijna 1000 handtekeningen af aan het stadsbestuur van Eeklo. In de zomer van 2008 organiseerde het comité een groot buurtfeest met een wandeling door het bedreigde gebied. Het zoekt actief naar alternatieven stelt haar ideeën voor aan het stadsbestuur. Op 21 maart 2009 lanceert het comité de twee alternatieven samen met een actiedag waarbij de landbouwers de actie zullen dragen

Contact

Comité Eeklotegendering: woordvoerders:
Franky De Craene, +32 475 85 46 06
Sophie Van de putte, +32 474 99 54 11, eeklotegendering@gmail.com
www.NLMeetjesland.be

Het geboortebos van Lebbeke in Denderbellebroek. Hier komt de N41.

Bedreigd door doortrekking van de N41 van Dendermonde naar Aalst

De N41 is een weg die in de jaren 60 werd ontworpen als een verbinding tussen de E17 en de E40, meer bepaald van Sint-Niklaas naar Aalst. De weg werd tot op heden slechts aangelegd van Sint-Niklaas tot Dendermonde. Bij het tot stand komen van het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen besliste de Vlaamse regering om het afmaken van de N41 definitief te schrappen. Uit wetenschappelijk onderzoek is voldoende gebleken dat een nieuwe noord-zuidverbinding tussen E17 en E40 veel sluikverkeer zou aantrekken en nefast zou zijn voor de leefbaarheid van de betreffende regio. Van Dendermonde tot in Aalst dreigt de verkeersonveiligheid op een tiental nieuwe kruispunten toe te nemen. Bovendien zou de weg tot gevolg hebben dat waardevolle natuur en open ruimte in de Dendervallei verloren gaat. Het nieuwe tracé van de N41 loopt onder meer door het natuurgebied Denderbellebroek in Dendermonde. Dit is een vochtig laaggelegen gebied dat dienst doet als natuurlijk overstromingsgebied. De wateropvangcapaciteit zal door de nieuwe weg drastisch verminderen, het overstromingsgevaar ten noorden van de N41 zal toenemen.
Stand van zaken

Niettegenstaande de beslissing van de Vlaamse regering om de verdere bouw van de N41 te schrappen, werd de weg onder druk van lokale politici bij het tot stand komen van het provinciaal ruimtelijke structuurplan opnieuw op de agenda geplaatst. Momenteel moet een provinciaal ruimtelijk uitvoeringsplan en daarbij aansluitend een milieueffectenrapport worden opgemaakt.

Alternatief

Herinrichting van het bestaande tracé, in combinatie met maatregelen om doorgaand noord-zuidverkeer (vooral vrachtverkeer) zoveel mogelijk te voorkomen. Een verbetering van het openbaar vervoer tussen Dendermonde en Aalst, onder meer door het heropenen van de spoorverbinding tussen Dendermonde en Aalst, eventueel in de vorm van een tramverbinding.

Actie

Zowel Raldes als Natuurpunt ’s Heerenbosch voerden samen met een aantal lokale bewonercomite’s de afgelopen jaren actie tegen het doortrekken van de N41.

Contact

raldesvzw@skynet.be
Meer info zie http://meerskant.org/n41_doortrekking_nooit.htm
Foto’s van het bedreigde gebied.