Discussier mee: Vlaamse logistiek — natuurlijke keuze of doodlopend straatje?

Moet Vlaanderen inzetten op logistiek als speerpuntsector? Daarover willen we de komende weken de discussie aan te gaan. De volgende Vlaamse regering moet een aantal keuzes maken over de toekomst van onze economie. De keuze voor of tegen logistiek is daarbij cruciaal.

Wij willen die discussie starten. Het debat wordt geopend met een bijdrage uit de logistieke hoek zelf.

Alex Van Breendam is de vroegere directeur van Het Vlaams Instituut voor de Logistiek en wordt door vriend en tegenstander gezien als een autoriteit op logistiek terrein.

We hopen de komende weken meerdere ‘specialisten’ aan het woord te laten, maar ook uw stem is welkom. Aarzel niet, en reageer. ‘The floor is yours’.

Alex Van Breedam: ‘Vlaanderen is een natuurlijk biotoop voor logistiek’

alex van breedam

alex van breedam

Vlaanderen is een natuurlijke biotoop voor logistiek.  Er zijn weinig regio’s in de wereld met zo’n hoge dichtheid aan logistieke stromen. We liggen nu eenmaal in het economisch hart van Europa, tussen de belangrijke logistieke “gateways” als Antwerpen en Rotterdam. De aanwezigheid van honderden Europese distributiecentra op ons grondgebied vormt een bewijs van onze logistieke roeping en ons logistiek talent (uniek in Europa!).Dit brengt lusten, lasten maar ook opportuniteiten mee. De lasten ligt voor de hand: files, ongevallen met vrachtwagens, fijn stof, maatschappelijke hinder. De lusten worden sinds kort ook door de Nationale Bank van België becijferd: meer dan 9% van ons bruto binnenlands product en om en bij de 9% van onze werkgelegenheid worden gecreëerd door logistieke activiteiten. De toekomstige opportuniteiten zijn minder gekend en liggen in het bundelen en regisseren van logistieke stromen. Het potentieel hiervan is makkelijk in te zien: heel wat goederenstromen lopen vanuit Vlaanderen kris kras naar het Europese achterland of komen eruit terug. Door deze bestaande stromen slim te bundelen wordt de beschikbare capaciteit van onze schaarse logistieke infrastructuur meteen veel beter benut. Het Extended Gateway® concept dat vandaag in Vlaanderen volop geïmplementeerd wordt, is er net op gericht om dikke stromen te creëren tussen logistieke “hotspots”, multimodale terminals en grote internationale gateways. Dikke stromen hebben het voordeel dat ze perfect gebruik kunnen maken van spoor en binnenvaart. Nog een stap verder is het regisseren van deze stromen. Regisseren wil zeggen dat de goederenstromen perfect op elkaar afgestemd worden, zelfs over de bedrijfsgrenzen heen. Vergelijk het met een volle doos Legoblokjes waarin de blokjes gewoon door elkaar liggen. Door te regisseren worden alle blokjes in de doos perfect gestapeld, waardoor er plotseling 30% meer capaciteit beschikbaar komt in dezelfde doos. Als die beschikbare capaciteit opgevuld wordt met nieuwe stromen daalt de eenheidskost van elke logistieke beweging in het bestaande netwerk, zonder dat daarbij de maatschappelijke hinder toeneemt.

Met andere woorden: als we de talloze logistieke stromen in Vlaanderen slimmer gaan bundelen, regisseren en structureren, zou onze regio hierdoor meer stromen kunnen behandelen binnen dezelfde capaciteit en zonder bijkomende maatschappelijke hinder.

De schaarste aan groene ruimte en industriegronden in Vlaanderen kan niet ontkend worden. We moeten dit echter als een kans eerder dan als een beperking zien. Dankzij het Extended Gateway® project zijn alle logistieke hotspots in Vlaanderen in kaart gebracht. We weten dus welke terreinen nog ontwikkeld kunnen worden binnen de hotspots en dat we die terreinen moeten bewaren voor de “best passende” bedrijven. Daarnaast weten we ook welke type logistieke activiteit idealiter naar welke hotspot zou moeten aangetrokken worden om een maximale bundeling van stromen te realiseren. De ideale activiteit is dus diegene die het beste “past” bij een bepaalde geografische locatie, d.w.z. met het grootste bundelingspotentieel voor de bestaande stromen. Het bundelingseffect garandeert immers de laagste totale logistieke kost voor bedrijven én de hoogst mogelijke duurzaamheid. Opnieuw verlaagt de drempel voor multimodale transportoplossingen naarmate de stromen in de hotspots dikker worden. Daarbij komt dat het bundelingseffect veel krachtiger is dan gelijk welke andere kostenmaatregel die regio’s voorstellen om buitenlandse investeringen aan te trekken. Slimme logistiek en bundeling van goederenstromen verankeren m.a.w. economische bedrijvigheid op basis van kosten én verlaagt de hinder voor de samenleving!

Conclusie: Vlaanderen moet maximaal inzetten op het slim regisseren van goederenstromen, omdat hiermee de logistieke sector op een intelligente en duurzame manier kan groeien zonder de bestaande capaciteit verder te overbelasten. Bovendien worden productiebedrijven met hun logistieke activiteiten hiermee veel sterker verankerd in onze regio. Voor het regisseren van stromen is logistieke spitstechnologie nodig en zullen in de toekomst nieuwe actoren zoals neutrale ketenregisseurs op de markt komen. Ook daarin loopt Vlaanderen voorop…

Alex Van Breedam

CEO TRI-VIZOR

Universiteit Antwerpen, KULeuven, The Logistics Institute Asia-Pacific Singapore

Meng u in het debat. Reageer hier…

Bookmark and Share

Tags: ,

3 Reacties to “Discussier mee: Vlaamse logistiek — natuurlijke keuze of doodlopend straatje?”

  1. Filip Zegt:

    Wat betreft de voedingssector is de start van slimme logistiek in België een goede zaak. Bij huidige ketenanalyses blijkt vaak dat groenten -en fruit uit andere landen voordeliger zijn wat betreft energieverbruik dankzij logistieke efficiëntie.
    Ik wil graag fruit van een bepaalde boer uit Haspengouw, maar laat de kleine producenten zich verenigen in een efficiënte logistieke coöperatie.

    Van België een logistisch knooppunt maken voor allerhande producten. Dan zal er - voor zover ik het kan inschatten - wel hard moeten gewerkt worden aan alternatieven voor wegvervoer en aan complexe coöperaties.

  2. Freek De Witte Zegt:

    Het uitgangspunt van stuk is de keuze van economische sectoren. Terecht wordt gesteld deze keuze samenhangt met het vermogen van die sector om groen te zijn en toegevoegde waarde te creëren. Het belangrijkste argument is echter, daar is iedereen het over eens, werkgelegenheid. Alle politieke partijen en middenveldorganisaties zijn het hierover eens.
    Stel je dan eens de vraag: waar kunnen laaggeschoolden nog aan de slag? Geen onbelangrijke vraag in het licht van toenemende dualisering van onze maatschappij. Waar kunnen ze terecht? De secundaire sector, traditioneel veruit de grootste werkgever voor arbeiders, bouwt onherroeppelijk af. De tweede traditionele werkgever voor laaggeschoolden is de overheid. Wat zien we daar? Alle besparingsplannen mikken op het gevoelig verminderen van ambtenaren van de laagste niveau’s.
    De logistieke sector is de enige waar laaggeschoolden nog een kans hebben, een sector die bovendien sterk groeit. Is er een uitdaging naar toegevoegde waarde? Uiteraard, maar geen 1 % van de ‘groene jongens en meisjes’ heeft een modern logistiek gebouw van de binnenkant gezien, laat staan dat ze weten hoe het functioneert. Is er een uitdaging naar milieu? Uiteraard, een overheid die voorwaarden oplegt naar aantal werknemers per hectare is een stap in de goede richting.
    Zoals ViA aantoont is de keuze voor logistiek geen vrijblijvende keuze, maar dienen de minder positieve kanten aangepakt. Voorwaar meer dan een blinde keuze voor een ‘foute’ sector.

  3. Freddy VANDEBERGH Zegt:

    Geachte,
    Als containervervoer niet via het spoor of via het water kan geschieden, moet het op termijn toch mogelijk zijn “vrachtwagenstromen te bundelen in aaneengesloten konvooien” op snelweginrijpunten - samengesteld in functie van de bestemming(en) - op aparte rijvakken.
    Dank voor uw reactie…

Geef een reactie